Aile ve Çift Terapisi
Çocuk Terapisi
Online Terapi
Grup Terapisi
Ergen Terapisi
Workshoplar
Bireysel terapi, psikoloji kaynaklarında kişinin kendi iç dünyasını, düşünce ve duygularını güvenli bir ortamda bir uzman eşliğinde keşfetmesine ve değiştirmesine imkân tanıyan psikoterapi yöntemidir.
Tanım ve Amaç
Bireysel terapi; danışan ile terapist arasında gizlilik esasına dayalı, yüz yüze veya çevrim içi yapılan terapötik bir süreçtir. Psikoloji literatüründe amacı; kişinin ruhsal sıkıntılarını anlaması, işlevsel olmayan düşünce–duygu–davranış örüntülerini fark etmesi ve daha sağlıklı baş etme yolları geliştirmesi olarak belirtilir (Corey, Theory and Practice of Counseling and Psychotherapy, 2021).
Yöntemler
Bireysel terapide farklı ekoller kullanılır:
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Olumsuz otomatik düşünceleri yakalamak ve değiştirmek.
Şema Terapi: Çocuklukta gelişen işlevsiz şemaları anlamak ve dönüştürmek.
Psikanalitik/Psikodinamik Terapi: Bilinçdışı çatışmaları fark etmek.
Kısa Süreli Çözüm Odaklı Terapi: Kişinin güçlü yönlerini ve kaynaklarını ön plana çıkararak hızlı çözümler bulmak.
Süreç
Terapi süreci genellikle şu basamakları içerir:
Başvuru ve değerlendirme: Kişinin sorunlarını, öyküsünü ve hedeflerini anlamak.
Hedef belirleme: Terapi yol haritasını danışan ile birlikte oluşturmak.
Müdahale süreci: Terapi ekolüne göre tekniklerin uygulanması.
İzleme ve sonlandırma: Kazanımların kalıcı hale getirilmesi.
Aile ve çift terapisi, romantik ilişkiyi (çift) ve/veya aile sistemini bir “takım” gibi ele alıp; iletişim, çatışma çözme, duygusal bağ, rol-paylaşımı ve sınırlar gibi alanlarda yaşanan zorlanmaları çalışmaya odaklanan bir psikoterapi türüdür. Amaç “kim haklı?”yı bulmaktan çok, ilişkide döngüleri görmek, ihtiyaçları ifade edebilmek ve daha sağlıklı bir etkileşim kurabilmektir.
İletişim biçimleri ve tekrar eden tartışma döngüleri fark edilir (aynı kavga neden hep dönüyor?).
Duyguların ve ihtiyaçların daha net, kırmadan ifade edilmesi çalışılır.
Güven, yakınlık, bağlılık, saygı ve sınır konuları ele alınır.
Ev içi roller, sorumluluk paylaşımı, ebeveynlik tutumları konuşulur.
Kırılma noktaları (ihanet, kayıp, taşınma, iş stresi, hastalık vb.) sonrası ilişkiyi onarma hedeflenir.
Kimler başvurur?
Çiftler başvurabilir:
-Sık tartışma, kırıcı iletişim, susma/soğuma yaşanıyorsa
-Güven sorunu, kıskançlık, aldatma sonrası toparlanma isteniyorsa
-Yakınlık/duygusal mesafe, cinsel yaşamla ilgili zorluklar varsa
-Ailelerin ilişkiye müdahalesi, sınır problemleri yaşanıyorsa
-Evlilik öncesi (beklentiler, değerler, para/ev/çocuk planı) konuşmak isteniyorsa
-Boşanma kararı süreci ya da “ayrılığı daha sağlıklı yönetme” ihtiyacı varsa
-Çocuk olduktan sonra değişen düzen, ebeveynlik çatışmaları başladıysa
-Evde sürekli gerginlik, anlaşmazlık ve kopukluk varsa
-Ebeveyn-çocuk çatışmaları, ergenlik döneminde yoğun sorunlar yaşanıyorsa
-Boşanma sonrası uyum, ortak ebeveynlik ve çocukla iletişim zorlanıyorsa
-Kayıp/yas, hastalık, göç/taşınma gibi büyük değişimler aileyi etkilediyse
-Üvey aile düzeni (yeniden evlilik) sonrası uyum sorunları varsa
-Aile içinde sınır, rol, otorite tartışmaları sıklaşıyorsa
Çocuk terapisi; çocukların duygu, düşünce ve davranışlarını daha sağlıklı şekilde düzenlemelerine yardımcı olmayı amaçlayan psikoterapi sürecidir. Çocuklar çoğu zaman yaşadıklarını yetişkinler gibi uzun cümlelerle anlatmakta zorlanabilir. Bu yüzden terapi; çocuğun yaşına, gelişim düzeyine ve ihtiyaçlarına uygun yöntemlerle yürütülür. Hedef; çocuğun kendini ifade edebilmesini, zorlayıcı yaşantılarla başa çıkma becerilerinin güçlenmesini ve günlük yaşam işlevselliğinin artmasını desteklemektir.
-Her çocuk farklıdır; ancak sık başvuru nedenlerinden bazıları şunlardır:
-Kaygı, korkular, okul reddi, ayrılma kaygısı
-Öfke patlamaları, saldırganlık, inatlaşma, sınır ve kural sorunları
-Dikkat-toparlanma güçlüğü, dürtüsellik, uyum sorunları
-Özgüven problemleri, içe kapanma, sosyal çekingenlik
-Yas, travmatik yaşantılar, zorbalık, boşanma/ayrılık süreci
-Uyku, yeme, alt ıslatma/tuvalet alışkanlığı gibi alanlarda zorlanmalar
-Kardeş kıskançlığı, aile içi iletişim ve uyum güçlükleri
Terapi planı, değerlendirme görüşmeleri sonrasında çocuğa ve aileye özel olarak oluşturulur. Çocuk terapilerinde sık kullanılan yaklaşımlar:
-Oyun Terapisi (çocuğun doğal dili oyun üzerinden çalışılır)
-Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) uyarlamaları (kaygı, korku, davranış düzenleme, beceri geliştirme)
-Duygu düzenleme ve sosyal beceri çalışmaları (öfke yönetimi, iletişim, problem çözme)
-Ebeveyn danışmanlığı / aile ile çalışma (ev içi düzen, sınırlar, tutarlılık, ilişki güçlendirme)
-Gelişimsel değerlendirme ve ihtiyaç odaklı yönlendirme (gerektiğinde okul/psikiyatri/diğer uzmanlarla iş birliği)
Oyun terapisi; çocukların duygu ve yaşantılarını oyun yoluyla ifade edebildiği terapötik bir yöntemdir. Yetişkinler “konuşarak” rahatlar; çocuklar ise çoğu zaman oyunla anlatır. Terapist, oyunu izleyerek ve uygun müdahalelerle çocuğun iç dünyasını anlamlandırmasına, güvenli bir bağ kurmasına ve yeni başa çıkma yolları geliştirmesine yardımcı olur.
Oyun terapisiyle çocuklarda şu alanlarda gelişim desteklenebilir:
-Duyguları tanıma ve ifade etme (kızgınlık, korku, üzüntü vb.)
-Kaygı ve stres tepkilerini düzenleme
-Öfke kontrolü ve dürtü yönetimi
-Problem çözme ve esneklik becerileri
-Özgüven ve sosyal ilişkilerde güçlenme
-Travmatik yaşantıların daha güvenli biçimde işlenmesi
Not: Her çocuk ve her zorluk aynı değildir. Terapinin süresi ve etkisi; çocuğun ihtiyacına, aile desteğine ve sürecin düzenli ilerlemesine göre değişir.
Genellikle süreç şu adımlarla ilerler:
Ön değerlendirme / ebeveyn görüşmesi: Şikâyet, gelişim öyküsü, aile-okul bilgileri alınır.
Çocukla tanışma ve değerlendirme: Yaşa uygun görüşme/oyun üzerinden ihtiyaçlar netleştirilir.
Terapi planı: Hedefler belirlenir; seans sıklığı ve yöntemler planlanır.
Ebeveyn bilgilendirme görüşmeleri: Belirli aralıklarla aileye geri bildirim ve ev içi destek planı sunulur.
Çocuk terapisi “sadece çocukla yapılan” bir süreç değildir. Çocuğun günlük yaşamında değişimi sürdürebilmek için ebeveyn tutumu, ev içi düzen ve iletişim biçimleri çok belirleyicidir. Bu nedenle ihtiyaç oldukça ebeveyn danışmanlığı sürece dahil edilir.
Terapi, çocuğun kendini güvende hissedebileceği bir alan olmalıdır. Görüşmelerde gizlilik esastır. Ebeveynlerle paylaşılacak geri bildirimler, çocuğun güvenini zedelemeyecek şekilde ve çocuğun yararı gözetilerek planlanır. (Güvenlik riski içeren durumlar yasal/etik çerçevede değerlendirilir.)
Online terapi; psikolojik destek ve psikoterapi sürecinin, güvenli bir görüntülü görüşme altyapısı üzerinden yürütüldüğü profesyonel bir hizmettir. Ankara Psikoloji Akademisi olarak online terapide de yüz yüze süreçteki etik ilke ve klinik standartları esas alır; danışanın ihtiyacına uygun bir planla çalışırız.
Online terapi;
-Ankara dışında yaşayanlar veya seyahat/taşınma nedeniyle düzenli görüşmeye ihtiyaç duyanlar
-Yoğun çalışma temposu olanlar
-Evden çıkmakta zorlananlar (kaygı, panik, motivasyon düşüklüğü vb.)
-Fiziksel engel/sağlık koşulları nedeniyle ulaşım güçlüğü yaşayanlar
-Daha pratik ve erişilebilir bir görüşme biçimi arayanlar
için uygun bir seçenek olabilir.
Online terapi; kaygı ve stres yönetimi, depresif duygu durumu, ilişki/iletişim sorunları, özgüven, öfke kontrolü, travmatik yaşantılar, yas süreci, obsesif düşünceler, yaşam olaylarına uyum ve kişisel gelişim hedefleri gibi pek çok alanda destek sağlayabilir. Uygunluk, ön değerlendirme görüşmesinde birlikte netleştirilir.
-Zaman ve mekân esnekliği: Ulaşım olmadan görüşme imkânı
-Süreklilik: Taşınma/seyahat dönemlerinde terapiye devam edebilme
-Konfor: Kişinin kendi alanında görüşmeye katılabilmesi
-Erişilebilirlik: Yoğun programlarda daha uygulanabilir randevu planı
-Randevu ve bilgilendirme: Uygun gün/saat belirlenir, görüşme bağlantısı paylaşılır
-Ön değerlendirme: İhtiyaçlar, hedefler ve çalışma planı netleştirilir
-Terapi görüşmeleri: Belirlenen yaklaşım ve hedefler doğrultusunda düzenli seanslar yapılır
-Takip ve değerlendirme: Süreç belirli aralıklarla gözden geçirilir
Online terapide gizlilik esastır. Görüşmeler, danışanın mahremiyetini koruyacak şekilde yürütülür. Danışanın güvenliğini ilgilendiren acil risk durumlarında, etik ve yasal sorumluluklar çerçevesinde gerekli yönlendirmeler yapılır.
Ergen terapisi; 12–18 yaş aralığında gençlerin duygusal, sosyal ve akademik süreçlerde yaşadığı zorlukları anlamak, düzenlemek ve güçlendirmek için yürütülen profesyonel destek sürecidir. Ergenlik; kimlik gelişimi, bağımsızlaşma, beden değişimleri ve yoğun duyguların aynı anda yaşandığı bir dönemdir. Bu dönemde ortaya çıkan stres, kaygı, öfke, içe kapanma, özgüven sorunları ya da aileyle çatışmalar; gencin hem okul başarısını hem de akran ilişkilerini doğrudan etkileyebilir.
Terapide amaç; ergenin kendini daha iyi tanıması, duygularını ifade edebilmesi, düşünce–davranış döngülerini fark etmesi ve sağlıklı başa çıkma becerileri geliştirmesidir. Süreç, gencin ihtiyaçlarına göre yapılandırılır ve güven ilişkisi temel alınır.
Ergenlik döneminde okul, yalnızca derslerden ibaret değildir; aynı zamanda performans baskısı, sınav kaygısı, öğretmen beklentileri ve gelecek planları gibi birçok yükün bir arada yaşandığı alandır. Ergen terapisinde:
Sınav kaygısı, dikkat ve motivasyon sorunları
Erteleme, ders çalışma düzeni kurma, hedef belirleme
Başarısızlık korkusu ve “yetersizim” düşünceleri
Okula uyum, okul reddi/okula gitmek istememe
Disiplin sorunları, okulda öfke kontrolü ve çatışmalar
gibi konular ele alınır. Genç, akademik yükün altında ezilmeden sürdürülebilir bir plan oluşturmayı ve stresini yönetmeyi öğrenir.
Ergenlikte akran ilişkileri kimlik gelişiminin merkezindedir. Dışlanma korkusu, kabul görme ihtiyacı, popülerlik baskısı ve sosyal medyada kıyaslanma; gencin özgüvenini ve ruh halini ciddi şekilde etkileyebilir. Bu süreçte terapide:
Arkadaş ilişkilerinde zorlanma, yalnızlık ve dışlanma
Zorbalık (maruz kalma ya da zorbalık davranışı gösterme)
“Hayır diyememe”, sınır koyma ve kendini savunma becerileri
Akran baskısı, riskli davranışlara yönelme
İlişkilerde güvensizlik, kıskançlık, grup içi çatışmalar
Sosyal kaygı, çekingenlik ve iletişim becerileri
üzerinde çalışılır. Amaç; gencin kendini değersiz hissetmeden ilişkiler kurabilmesi, sağlıklı sınırlar geliştirebilmesi ve sosyal ortamda daha güçlü hissetmesidir.